Bilişsel Davranışçı Terapi gelecek kaygısını nasıl değerlendirir?

BDT, geleceğe yönelik kaygıyı daha çok bir tehdit değerlendirme sistemi üzerinden ele alır.

Genel formül kabaca şöyledir:

Belirsizlik → tehdit düşüncesi → kaygı → güvenlik davranışı/kaçınma → kısa süreli rahatlama → uzun vadede kaygının güçlenmesi

Örneğin:

Ekonomi kötüleşebilir.

düşüncesi:

Kesin işimi kaybedeceğim.

şeklinde yorumlanabilir.

Ardından:

İşimi kaybedersem hiçbir şekilde baş edemem.

düşüncesi gelir.

Böylece iki temel bilişsel hata ortaya çıkar:

Tehdidin olasılığını abartmak:Bunun olması neredeyse kesin.

Baş etme kapasitesini küçümsemek:Olursa kesinlikle mahvolurum.

Sık görülen başka bilişsel örüntüler de vardır: felaketleştirme, zihin okuma, aşırı genelleme, ya olursa? zincirleri ve belirsizliğe tahammülsüzlük.

Davranışlar da kaygıyı sürdürebilir. Örneğin kişi sürekli internette araştırma yapar, yakınlarından güvence ister, banka hesabını tekrar tekrar kontrol eder, karar vermeyi erteler veya risk içeren tüm durumları önceden engellemeye çalışır.

Bu davranışlar kısa vadede kişiyi rahatlatır. Ancak kişi şu deneyimi yaşayamaz:

Belirsizliği tolere edebilirim ve kötü bir şey olsa bile baş edebilirim.

BDT müdahaleleri bu nedenle düşünce ve davranış döngüsüne odaklanır.

Buna davranışsal deneyler ve belirsizliğe maruz kalma da eklenebilir. Örneğin kişinin küçük kararları uzun uzun araştırmadan vermesi veya güvence aramayı azaltması istenebilir.

BDT'nin hedefi çoğu zaman geleceği kesinleştirmek değil, belirsizliğin felaket olmadığına dair yeni öğrenme oluşturmaktır.